Generaal Winkelman kreeg in februari 1940 een militaire erfenis, waarvan de wortels in de eerste wereldoorlog lagen, waarmee hij Nederland moest verdedigen. Ervan overtuigd was hij, dat de dreiging uit het oosten kwam.
Om redenen, o.a. omdat bewapening, mobiliteit en (on)geoefendheid een offensief optreden uitsloten, koos hij voor een defensief optreden. Met defensieve stellingen die in zijn plan ontruimt konden worden en stellingen die tot de laatste man verdedigd dienden te worden. De uiterste en laatste stelling zou de Vesting Holland met een concentratie van troepen zijn. Hoelang zou de Vesting Holland het volhouden? Speculaties daarover van toen waren ook niet eenduidig. Van een week tot enkele maanden dacht men. 

Dat generaal Winkelman en met hem Van Kleffens (Bu.Z.) en Dijxhoorn, rekening hielden met de mogelijkheid dat Nederland het niet alleen zou redden tegen de overvallers uit het oosten bleek al vroeg na zijn aantreden. 
Hij nam buiten de regering om maatregelen om bij een Duitse inval Engeland, België en Frankrijk direct om militaire hulp te vragen. Die hulp calculeerde hij in bij zijn verdedigingsplan. Belgen of Fransen zouden in Brabant de oprukkende Duitsers in het onverdedigde gat tussen de Belgische verdediging en de Peel-Raam stelling moeten tegenhouden ter bescherming van de Vesting Holland. Vermoedelijk, geheel tegen het neutraliteitsprincipe in, waren er meer leden van het kabinet op de hoogte van de plannen van Winkelman om de geallieerden bij voorbaat te rekenen tot bondgenoten.

Uit deze opzet blijkt dat het Nederlandse leger bij een Duitse inval zo lang mogelijk de Vesting Holland vast diende te houden en tijd te rekken tot er hulp kwam van de geallieerden. Een ander plan was er niet: het kon niet anders!

Waren die stappen aan de Geer bekend geweest, dan zouden zij hem van het laatste restje van zijn slaap beroofd hebben.

De sterkte van het Nederlandse leger heeft bij de besluitvorming van Her Kanzler, of Nederland al dan niet geheel of gedeeltelijk moest worden veroverd, geen rol gespeeld. De vijand viel aan met de 18e Armee als hoofdmacht richting Vesting Holland, met aan het hoofd de 9e pantserdivisie en een speerpunt ten noorden daarvan richting Grebbeberg door het 10e Armeekorps, waarbij de spits werd afgebeten door een gemechaniseerde divisie.
Om de pantserdivisie een doortocht over de diverse bruggen naar de Vesting Holland te garanderen waren parachutisten afgeworpen om deze bruggen te veroveren en daarmee van voortijdige vernieling te behoeden. Ook werden er parachutisten om Den Haag afgeworpen om de vliegvelden daaromheen in te nemen. Dit laatste was een politieke actie om de koningin en de regering vast te zetten.

Na het het misdadig bombardement op Rotterdam eindigde de strijd. Naar een conclusie uit de studie in 1989 van LtKol. Brongers: 

• De aanval had uitsluitend tot doel, de strijd in Nederland onmiddellijk te beëindigen. De aanval vormde en daad van terreur, daar ze niet op een tactisch doel (het Maasfront), doch op de burgerbevolking was gericht. De verantwoordelijkheid voor dit misdrijf ligt niet bij de Duitse bevelhebber te Rotterdam, doch treft het opperbevel van de Luftwaffe. Met name haar opperbevel­hebber, Generalfeld­marschall Hermann Göring, een man met weinig morele principes is gebleken. Ook bij een capitulatie vóór het verstrijken van het eerste ultimatum, zou de stad hetzelfde lot hebben ondergaan.

Na de bedreiging van de overvallers dit te herhalen met Utrecht had de oorlog een punt bereikt waarop voortzetting "onnodig bloedvergieten" zou betekenen. Winkelman capituleerde. 

**

Met een krijgsmacht die geen gevolgen had ondervonden van de jaren '20 en '30 was het niet anders gelopen gezien de sterkte van de Duitse legers. Zeker, de strijd had langer geduurd, met meer doden en gewonden aan burger en militaire zijde, met meer onvermijdelijke verwoestingen en vernielingen door de nazihorde. Maar uiteindelijk had Nederland het hoofd moeten buigen.

Gesteld dat men wél tijdig een modern en goed geoefend leger geformeerd zou hebben die de indringers van repliek kon dienen - zo een leger kon Nederland alleen al qua aantallen niet op de been brengen zonder het openbare leven totaal te ontwrichten  -  was Nederland waarschijnlijk aan de kosten van zo'n leger ten onder gegaan. 

**

Ook moet worden vastgesteld dat Nederland de strijd niet oneervol heeft verloren en dat we diep respect moeten hebben voor de grote aantallen dienstplichtigen in alle rangen die standhielden en in een aantal gevallen daar de hoogste prijs voor betaalden.
Met opgeheven hoofd kan gezegd worden: ja, we zijn de strijd aangegaan.

**

Na de oorlog is het neutraliteitsprincipe niet geheel verlaten. Men was er van overtuigd geraakt dat de verdediging van Nederland in bondgenootschappelijk verband diende te geschieden. Op 4 april 1949 sloot Nederland zich aan bij de NAVO die onder de paraplu van de Verenigde Staten onze neutraliteit waarborgde. 
Het doel van het bondgenootschap zoals het geschreven stond was:

• Beveiliging van de vrijheid der deelnemers, van hun gemeenschappelijk erfdeel en hun beschaving, welke zijn gebaseerd op de beginselen van de democratie, persoonlijke vrijheid en de heerschappij van het recht.

Kort gezegd houdt dit in: 'Een aanval op een van de landen, is een aanval op alle deelnemers!'

Het Atlantisch bondgenootschap is feitelijk na 9-11 door de de Bush regering opgezegd en daarmee is onze nationale veiligheid - onze neutraliteit - niet meer gegarandeerd. Één van de kabinetten Balkenende was deze nieuwe situatie kennelijk ontgaan en had 's lands verdediging opnieuw bezuinigingen opgelegd. 
 
Het rechtse kabinet van de altijd glimlachende Rutte (rechts Nederland likt zijn vingers af bij dit akkoord.) moet in 2011 het vermoeden hebben gehad dat defensie stiekem een linkse hobby was en nam actie. 12.000 man moesten weg en kostbare wapensystemen werden afgedankt. De 2e kamer stemde er op 6 juni 2011 mee in. Buiten 2000 militairen ging er niemand de straat op om te demonstreren tegen de afbraak van onze nationale verdediging. 

Het argument voor de afbraak in 2011 was:  bezuinigingen. Dat argument was oneigenlijk. 
Defensie had in de voorgaande jaren - in opdracht van de politiek - zonder dat er deugdelijke financiën beschikbaar waren gesteld, zichzelf in 4 jaar tijd in Afghanistan zodanig verzwakt dat zij zonder een substantiële financiële injectie er niet meer bovenop kon komen.

De Amerikaanse minister van defensie verklaarde dat de NAVO irrelevant was geworden.

Helaas blijkt ook hier weer dat:

• De aerdt der Hollanders is soodanigh, gelijck U.Ed. mede ten beste bekend is, dat als haer de noodt en de periculen niet seer claer voor oghen comen, sij geenszins gedisponeert connen werden om naer behooren te vigileeren voor haar eijgen securiteijt.